Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết số 42/NQ-CP về việc triển khai Nghị quyết số 255/2025/QH15 ngày 11/12/2025 của Quốc hội về chủ trương đầu tư Dự án đầu tư xây dựng đường bộ cao tốc Vinh - Thanh Thủy.
Theo nghị quyết, Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An được giao thực hiện thẩm quyền của người quyết định đầu tư; tổ chức lập, thẩm định và phê duyệt dự án theo quy định pháp luật. Đồng thời, địa phương thực hiện thẩm định và phê duyệt kết quả thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường dự án theo ủy quyền của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường.
Đối với công tác lựa chọn nhà thầu, chủ đầu tư được áp dụng hình thức chỉ định thầu đối với các gói thầu thuộc dự án, bao gồm cả các gói thầu phục vụ công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư. Trình tự, thủ tục chỉ định thầu được thực hiện theo quy định của pháp luật về đấu thầu.
Chính phủ giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường ủy quyền cho Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An tổ chức thẩm định, phê duyệt kết quả thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường và cấp giấy phép môi trường đối với dự án và các dự án thành phần, bảo đảm đáp ứng tiến độ yêu cầu của dự án.
Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính và các bộ, ngành liên quan xây dựng phương án thu hồi vốn đầu tư dự án để hoàn trả ngân sách trung ương và ngân sách địa phương tham gia đầu tư, bảo đảm tính chính xác của các số liệu liên quan. Đồng thời, thực hiện trách nhiệm của cơ quan quản lý công trình xây dựng chuyên ngành theo quy định của Luật Xây dựng và các văn bản hướng dẫn.
Bộ Xây dựng cũng chủ trì, phối hợp với các bộ, ngành và địa phương liên quan quy định việc tổ chức bảo trì, quản lý, sử dụng và khai thác công trình sau khi địa phương hoàn thành dự án theo thẩm quyền.
Dự án cao tốc Vinh - Thanh Thủy có chiều dài khoảng 60 km đi qua địa phận 9 xã của tỉnh Nghệ An. Ảnh minh họa
Bộ Công an được giao chỉ đạo các đơn vị trực thuộc sớm thực hiện thẩm duyệt các công trình có yêu cầu về phòng cháy, chữa cháy; đồng thời phối hợp với địa phương trong công tác giải phóng mặt bằng, bảo đảm an ninh, trật tự và hỗ trợ trong quá trình tổ chức thi công xây dựng dự án.
Cũng theo nghị quyết, UBND tỉnh Nghệ An chịu trách nhiệm toàn diện về tiến độ, chất lượng và hiệu quả của các dự án thành phần; bảo đảm không để xảy ra tiêu cực, lãng phí gây thất thoát tài sản nhà nước.
Trong quá trình tổ chức lập, thẩm định và phê duyệt dự án, địa phương tiếp tục nghiên cứu rút ngắn thời gian thực hiện và rà soát sơ bộ tổng mức đầu tư đã được Quốc hội thông qua tại Nghị quyết số 255/2025/QH15, bảo đảm phù hợp với quy mô, phạm vi đầu tư và điều kiện thực tế, tương tự các dự án đường bộ cao tốc đã triển khai trước đó và tuân thủ các quy định của pháp luật.
Đồng thời, địa phương tiếp tục rà soát, đánh giá tính hợp lý của phương án phân chia các dự án thành phần, bảo đảm tuân thủ các quy định hiện hành.
Chính phủ yêu cầu UBND tỉnh Nghệ An tổ chức thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư; xác định các bãi đổ chất thải rắn xây dựng, bảo đảm tiến độ triển khai dự án. Cùng với đó, địa phương có trách nhiệm công bố giá các loại vật liệu xây dựng thông thường theo thẩm quyền và quy định của pháp luật; đồng thời kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ giá vật liệu xây dựng trên địa bàn.
Tuyến cao tốc quan trọng kết nối Việt Nam - Lào
Dự án cao tốc Vinh - Thanh Thủy được đầu tư theo quy mô 4 làn xe hoàn chỉnh. Nền đường, cầu và các đoạn đào sâu, đắp cao được thiết kế theo quy mô 6 làn xe, giải phóng mặt bằng trong phạm vi 6 làn. Tổng mức đầu tư dự án khoảng 23.940 tỷ đồng, thời gian thực hiện giai đoạn 2025-2029.
Sơ đồ cao tốc Hà Nội - Vientiane - Ảnh: Bộ Xây dựng
Theo phương án dự kiến, dự án cao tốc Vinh – Thanh Thủy có điểm đầu tại Km0+000, kết nối với tuyến cao tốc Bắc – Nam phía Đông đoạn Diễn Châu – Bãi Vọt tại khu vực nút giao Hưng Tây thuộc địa phận huyện Hưng Nguyên, tỉnh Nghệ An. Điểm cuối của tuyến kết nối vào Khu kinh tế cửa khẩu Thanh Thủy, tại khu vực cặp cửa khẩu Thanh Thủy – Nậm On.
Tổng chiều dài tuyến khoảng 60 km, đi qua địa bàn 9 xã của tỉnh Nghệ An gồm Hưng Nguyên, Kim Liên, Đại Huệ, Vạn An, Nam Đàn, Xuân Lâm, Hoa Quân, Sơn Lâm và Kim Bảng.
Khi hoàn thành, tuyến cao tốc này sẽ mở ra không gian phát triển mới cho hành hành lang kết nối Đông - Tây, bao gồm Lào, Đông Bắc Thái Lan và Myanmar, qua đó phát huy tiềm năng tăng trưởng kinh tế - xã hội của khu vực Bắc Trung Bộ.
Từ góc độ nước bạn Lào, tuyến đường trong tương lai sẽ giúp lưu thông trực tiếp hàng hóa đường bộ từ khu vực Thủ đô Viêng Chăn sang Bắc Trung Bộ và ra biển qua các cảng Cửa Lò, Nghi Sơn, Vũng Áng. Ở chiều ngược lại, đây sẽ là tuyến liên vận quốc tế kết nối sang Lào, đến Thủ đô Viêng Chăn và khu vực Đông Bắc Thái Lan, tạo thuận lợi cho chuỗi cung ứng trong khu vực ASEAN.
Theo kế hoạch (thông báo Kết luận số 3 ngày 6/1/2026 của Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An), dự án cao tốc Vinh - Thanh Thủy sẽ được khởi công trước ngày 30/4/2026.